Sjoerd kijkt Eline recht aan. “Ik zie dat je gisteravond weer vrolijk zat te lachen tijdens de verjaardag van Max,” zegt hij koud. “Het verbaast me hoe snel jij de draad weer oppakt, alsof er niets gebeurd is.” Eline zucht en kijkt weg. “Ik probeerde gewoon sociaal te doen, Sjoerd. Moet ik me dan de hele avond verstoppen? Ik voel me al elke seconde schuldig. Het voelt alsof ik nooit meer iets goeds kan doen.”
Sjoerd en Eline brengen hun specifieke relatieprobleem in. Het is de follow-up na de interventie Komt vreemdgaan in een goede relatie ook voor?
Sjoerd ervaart een diep trauma dat veel weg heeft van PTSS; zijn safe haven (veilige basis) is in één klap weggevaagd nadat Eline is vreemdgegaan. Uit pure onmacht over deze pijn confronteert hij haar telkens opnieuw met haar daden. Eline reageert door zich emotioneel terug te trekken. Zijn boosheid activeert haar schaamte, en haar stilte vergroot zijn pijn.
Schuld, schaamte en boetedoening
Na overspel ontstaat er vaak een destructieve, onbewuste dynamiek rondom de emotionele balans. Sjoerd draagt de last van pijn en vernedering. Hij probeert de emotionele balans gelijk te trekken door te zorgen dat Eline moet boeten. Zolang zij ook lijdt, voelt hij zich minder alleen in zijn pijn. Het is een onbewuste poging om de emotionele realiteit weer synchroon te krijgen.
Eline voelt daarentegen een diepe schaamte. Omdat ze de pijn die ze heeft veroorzaakt nauwelijks kan dragen, sluit ze zich af. Dit gedrag is geen onwil, maar een overlevingsmechanisme; de schuld is simpelweg te groot om te overzien. Beiden zijn zich onbewust van hun patronen en eigen beweegredenen: Sjoerd ziet niet dat zijn drang om haar te laten boeten de afstand vergroot, en Eline begrijpt niet dat haar terugtrekkende beweging voor Sjoerd voelt als een totale weigering om zijn pijn te erkennen.
Van straf naar verbinding
Tijdens de sessie leggen we de focus op het doorbreken van deze vicieuze cirkel van schuld en schaamte. Ik vraag Sjoerd om de focus te verleggen van haar schuld naar zijn eigen wond: “Als je Eline aanspreekt op haar glimlach, wat hoop je dan dat zij op dat moment van jou ziet?” Sjoerd is even stil. “De angst dat ik weer de laatste ben die hoort als het mis is. En de eenzaamheid dat ik hier als enige mee worstel.”
Vervolgens nodig ik Eline uit om niet weg te vluchten van haar schaamte, maar deze aan te kijken en te voelen. Welke beweging kan zij naar Sjoerd maken? Ik vraag haar te reageren op zijn eenzaamheid, in plaats van op zijn verwijt. Wanneer zij zijn hand pakt en zegt: “Ik lach misschien, maar ik draag de schuld elke dag met me mee. Je bent niet alleen,” verzacht de dynamiek.
Dit inzicht laat zien dat heling niet ontstaat door de ander te laten boeten, maar door de moed om de kwetsbaarheid achter de boosheid en de schaamte te delen. Herken je deze destructieve dynamiek in je eigen relatie? Binnen De Therapiekamer van Liefdesreis help ik jullie met voice sessies en persoonlijke begeleiding stap voor stap uit deze cirkel te breken en het fundament weer op te bouwen.
One Comment